Siguria kibernetike

Mjetet

  • Fjalë kyçe:
  • Media Literacy
  • Digital Security
  • Digital well-being
  • Resilience
  • Gjuhët:
  • Fjalë kyçe:
  • Countering Disinformation
  • Digital Security
  • Disinformation
  • Digital well-being
  • Communication
  • Gjuhët:
  • English
Guardian Project creates easy-to-use secure apps, open-source software libraries, and customised solutions that can be used around the world by any person looking to protect their communications and personal data from unjust intrusion, interception and monitoring.
The Digital Security Handbook is intended to educate teaching staff and covers topics such as: what is digital and physical security, threats to privacy, what is social engineering and malware, what are digital fingerprints and types of digital fingerprints and many other topics which are tied to cyber security. A manual on digital security for teachers and professors in primary and secondary schools has been developed with the support of the Metamorphosis Foundation and Techsoup Europe.

Postimet

Goshe Nikolov | Apr 30, 2024

Si t’i identifikojmë fotografitë e krijuara me Inteligjencë Artificiale?

Fotografitë e krijuara me inteligjencë artificiale gjithnjë po bëhen sa më reale dhe bëhet sa më e vështirë t'i dallojmë ato nga fotografitë e vërteta. Ekzistojnë disa mënyra që mund të përdoren për të identifikuar fotografitë e krijuara me inteligjencë artificiale, duke vërejtur teksturën jo-natyrale të tyre ose prapaskenën e deformuar të fotografive.

Metamorphosis Foundation | 2 min read | Apr 29, 2024

Verifikimi i fakteve: Si ta ruajmë mendjen dhe të mbrohemi nga lajmet e rreme

Përhapja e dezinformatave është një fenomen i kuptueshëm njerëzor. Daniell Kaneman, një psikolog që e ka fituar çmimin Nobel për Shkenca Ekonomike, e prezantoi konceptin "WYSIATI" - What you see is all there is ("Atë që e shihni është gjithçka që ekziston"), që do të thotë se njerëzit kanë prirje të mos e kërkojnë atë që ata nuk shohin.

Metamorphosis Foundation | 5 min read | Apr 23, 2024

Detoksi digjital

Me telefonat praktikisht të ngjitur në duart tona dhe njoftimet e vazhdueshme, pajisjet diktojnë çdo lëvizje tonë në këtë epokë. Presioni për të qenë vazhdimisht të informuar dhe të përditësuar ndonjëherë mund të bëhet i tepërt dhe të na mbingarkojë. E kështu, vjen një moment kur duhet të bëjmë një hap prapa dhe të largohemi nga pajisjet që dominojnë në jetën tonë.

Metamorphosis Foundation | 3 min read | Apr 15, 2024

Goshe Nikolov | Apr 1, 2024

Rrjetet sociale si terren pjellor për dezinformata – a ka zgjidhje?

Goshe Nikolov | Apr 1, 2024

Disa këshilla sesi të raportohet në rast të zgjedhjeve

Nevoja për objektivitet, neutralitet dhe ekuilibër në gazetari është një sfidë e përditshme për mediat profesionale, por një nga sfidat e mëdha për profesionalizmin në media vjen në kohë të zgjedhjeve. Procesi i zgjedhjeve paraqet një sfidë për mediat sepse vendos në fokus nevojën e tyre për t’u ofruar qytetarëve qasje te të gjitha faktet, opinionet dhe idetë në fushatë. Gazetarët, duhet gjithashtu të sigurojnë qasje për ata te mediat, ashtu që zëri i qytetarëve të mund të dëgjohet përtej fjalëve të debatit politik.

Metamorphosis Foundation | 4 min read | Mar 21, 2024

Çfarë duhet të kihet kujdes gjatë raportimit të ngjarjeve ku ka ekstremizëm?

Kur ndodhin ngjarje ku ka ekstremizëm, gazetarët dhe qytetarët ndonjëherë më pyesin se si të raportojnë dhe si të bëjnë lajm. Kur duhet të vendosni se çfarë të publikoni tani në internet ose si artikull, me e mira do të ishte të ndaleni pak dhe të mendoni përmes bisedave me gazetarët dhe ekspertët e komunikimit.

Metamorphosis Foundation | 4 min read | Mar 21, 2024

Goshe Nikolov | Feb 21, 2024

Metoda më e fuqishme për të luftuar dezinformatat është mendimi kritik, si të aplikoni atë?

Të menduarit kritik është aftësia e një personi që të mund të dallojë apo gjykojë dhe të analizojë në mënyrë kritike për ndonjë problem të caktuar. Mendimi kritik zhvillohet që në moshë të re dhe përvetësohet në baza individuale te secili person. Për të përcaktuar nëse kemi mendim kritik një person duhet t’i përvetësojë aftësitë e vëzhgimit, analizimit, interpretimit, reflektimit, vlerësimit, konkluzimit, shpjegimit dhe zgjidhjeve të problemeve dhe marrjen e vendimeve sa më korrekte, shkruan Portalb.mk.

Metamorphosis Foundation | 3 min read | Feb 15, 2024

Si duhet të raportojnë mediat për sfidat e rrezikshme të TikTok-ut?

Në rrjetet sociale, Tiktok ka ekzistuar që në vitin 2014, atëherë i njohur si Musical.ly dhe pastaj në vitin 2018 u riformua me emrin që mban sot. TikTok njihet si një platformë për zbavitje dhe argëtim që përdoret më së shumti nga fëmijët dhe të rinjtë. Mirëpo, shumica e skenave të luftës, sfidave të rrezikshme që kanë rezultuar në lëndim dhe vdekje, të gjitha janë shpërndarë fillimisht në këtë rrjet social.

Metamorphosis Foundation | 5 min read | Feb 15, 2024

Çfarë duhet të keni parasysh kur blini produkte online

Deri para disa vitesh, blerja e produkteve online ishte diçka që e bënin vetëm “kompjuteristët”, ose përdorej për produkte të specializuara. Megjithatë, në ditët e sotme, shopingu online po bëhet pjesë gjithnjë e më normale e përditshmërisë sonë. Vendosja e të dhënave bankare personale në eterin online nuk tingëllon më aq "e frikshme" siç tingëllonte dhjetëra vitesh më parë. Edhe pse vetë transferimi online i parave përmes bankave është më i sigurt se kurrë, kjo nuk do të thotë se nuk duhet të jemi të kujdesshëm me shpenzimin e parave online.

Борјан Гаговски | 5 min read | Feb 14, 2024

Goshe Nikolov | Feb 1, 2024

Miratimi i konkluzioneve vetëm në bazë të titujve është e barabartë me vrasjen e informacionit të saktë

Kur shikoni film, bazuar vetëm në emrin e filmit, miratoni konkluzion se për çfarë bëhet fjalë, si do të zhvillohet skenari, cili do të jetë fundi? Jo, por të paktën ndani një orë e gjysmë, lëreni filmin t'ju çojë, t'jua ndryshojë konkluzionet, derisa të arrini në fund.

Meri | 5 min read | Jan 24, 2024

Goshe Nikolov | Jan 17, 2024

Deepfake – video të rreme të bëra me inteligjencën artificiale për të cilat duhet të shqetësohemi

Mendoni se po e shikoni Presidentin e Ukrainës, Volodimir Zelenski duke folur dhe duke u thënë ushtarëve të tij t'i lënë armët dhe të dorëzojnë luftën kundër Rusisë. Personazhi është ai, shprehjet e fytyrës janë ato, ai e hap gojën ashtu siç flet, por megjithatë, kjo nuk është e vërtetë. Videoja është e rreme.

Meri | 4 min read | Dec 20, 2023

Anshmëria negative: Pse njerëzit lexojnë më shumë lajme të këqija sesa lajme të bukura

Njëkohësisht ju paraqiten dy tituj të lajmeve – titulli i parë është: “Koha është e bukur sot!”, ndërsa në lajmin e dytë jepet njoftim se në vend është duke u përgatitur një stuhi e tmerrshme. Cilin titull do ta klikoni?

Meri | 4 min read | Dec 20, 2023

Sulmet fishing përgjojnë, si mos të kapemi në grep?

Imagjinoni që jeni peshk dhe se dikush po përpiqet t'ju kapë në grep - pikërisht në këtë mënyrë mundemi ta shpjegojmë nocionin "sulmi fishing" në mënyrën më të thjeshtë. Në përkufizimin që e ka botuar Fondacioni “Metamorfozis” në një nga publikimet e tij theksohet se fishingu është formë e mashtrimit që përfshin një sërë aktivitetesh nga përdoruesit e paautorizuar duke përdorur mesazhe të rreme nga e-posta dhe faqet e rreme të internetit të pjesës më të madhe të organizatave financiare, duke u përpjekur nga përdoruesit të marrin informacione personale konfidenciale, të tilla si numri unik i amzës, emri i përdoruesit, numrat PIN ose të dhënat e ngjashme.

Бојан Блажевски | 3 min read | Dec 20, 2023

Pse akoma kaq shumë njerëz "bien" në teoritë e konspiracionit?

Kovid-19 ishte shpikur qëllimisht për të shkatërruar njerëzimin. Me vaksinat kundër Kovid-19 përpiqen të na vënë çip. HAARP shkakton stuhi dhe përmbytje. Njeriu nuk ka shkelur kurrë në Hënë. Shtegu i bardhë që aeroplanët e lënë pas derisa fluturojnë janë në fakt helme me të cilat na spërkasin.

Meri | 5 min read | Dec 20, 2023

Goshe Nikolov | Dec 20, 2023

Klikbejt: Zbulimi i taktikës

A keni menduar ndonjëherë se çfarë është në fakt klikbejt?

Goshe Nikolov | Nov 21, 2023

Çfarë paraqet dhe çfarë të ndërmerrni nëse jeni viktimë e dhunës në internet?

Dhuna në internet është dhuna që shërbehet duke përdorur teknologjitë digjitale. Kjo mund të zhvillohet në mediat sociale, platformat për shkëmbimin e mesazheve, platformat e lojrave dhe telefonat celularë. Sipas UNICEF-it, bëhet fjalë për sjelljen e cila përsëritet, qëllimi i së cilës është të frikësohen, zemërohen ose të turpërohen ata që synohen.

Meri | 3 min read | Oct 12, 2023

“Kukis” që nuk hahen, por na sjellin probleme gjatë përdorimit të Internetit

Fondacioni Metamorfozis i publikon rregullisht shkrimet edukative për politikën e skedarëve (kukis) të faqeve dhe aplikacioneve. Sipas përkufizimit, “kukis” janë skedarë të vegjël teksti që dërgohen nga faqet e internetit që i vizitojnë përdoruesit dhe ruhen në pajisjet e tyre (kompjuter, tablet dhe celular).

Бојан Блажевски | 4 min read | Oct 12, 2023

Si të mbrohemi nga mashtrimet online gjatë blerjes në internet?

Numri i blerjeve online i qytetarëve të Maqedonisë është në rritje, por paralelisht shtohen edhe mashtrimet e qytetarëve gjatë blerjes në pikat virtuale të shitjes në internet. Që të shmanget “zbrazja” e kartelave kreditore përmes mashtrimeve, ekzistojnë disa rekomandime të cilat duhet t’i ndjekim si qytetarë gjatë blerjeve tona që i bëjmë në internet.

Бојан Блажевски | 3 min read | Oct 12, 2023

Autorësi e nënshkruar – tregues për përmbajtje të besueshme mediatike të cilës mund t’i besojmë

Fluksi i teksteve, videove, fotografive mediatike, si dhe postimeve në rrjetet sociale është jashtëzakonisht i madh në ditët e sotme, pasi ato shfaqen vazhdimisht në pajisjet tona me të cilat komunikojmë çdo ditë në internet. Titujt bombastikë dhe njoftimet për zbulime spektakolare në përmbajtje të tilla shpesh na bëjnë të harrojmë një nga rregullat bazë gjatë krijimit të përmbajtjeve mediatike – nënshkrimin e autorit i cili qëndron pas tyre.

Бојан Блажевски | 5 min read | Aug 30, 2023

Kurse me vetë-ritëm: Mësoni me ritmin tuaj, sipas orarit tuaj!

Ne jetojmë në epokën e informacionit. Aftësia jonë për të sintetizuar dhe përdorur mirë informacionin është thelbësore për fatin dhe mirëqenien tonë në të ardhmen. Ekspertët tanë kanë krijuar kurse sipas porosisë për tema që janë relevante, të vendosura në një kontekst kuptimplotë dhe të rëndësishëm. Nga kuptimi i lajmeve në internet, deri te mbrojtja e sigurisë dhe privatësisë digjitale tuaj ose të organizatës suaj.

Hive Mind | 2 min read | Nov 15, 2021

Manipulimet në media sociale: Botët dhe Trollët, kontaminuesit e sferës publike online

Numri i madh i pëlqimeve, komenteve apo shpërndarjeve nuk do të thotë që pasqyron numrin real të përfshirjes së njerëzve në atë interaktivitet

Dren Gerguri | 4 min read | Sep 23, 2021

Shumica e shërbimeve elektronike në RMV e kanë të përbashkët mungesën e politikës së privatësisë

Trendi në rritje i sigurimit të gjithnjë e më shumë shërbimeve të institucioneve shtetërore për qytetarët në mënyrë elektronike, përveç që kërkon monitorim të vazhdueshëm të zhvillimit teknologjik, avancimin e njohurive dhe ndryshimin e shprehive të qytetarëve, kërkon përcaktim të saktë të masave për mbrojtjen e të dhënave personale të qytetarëve.

Hive Mind | 7 min read | Mar 16, 2021

Burimet për reporterët dhe gazetarët: Qendra e Koronavirusit për First Draft

Udhëzimet, listat e kontrollit, pyetjet më të shpeshta FAQ, listat e leximit dhe databaza e ekspozimit të falsiteteve

Mark Semoil | 2 min read | Jul 8, 2020